KARTKA Z KALENDARZA - 31 GRUDNIA

31 grudnia 1908 roku w Buczaczu urodził się Szymon Wiesenthal, najsłynniejszy łowca nazistów, któremu udało się wytropić, schwytać i postawić przed sądem ponad tysiąc zbrodniarzy nazistowskich, wśród których był między innymi Adolf Eichmann.

Wiesenthal urodził się Buczaczu, galicyjskim miasteczku koło Tarnopola /dzisiejsza Ukraina/. Był dobrze wykształcony, studiował architekturę w Pradze i we Lwowie. Podczas wojny, po zajęciu w 1941 roku Lwowa przez Niemców został uwięziony. Trafił do getta, po czym przenoszony był do wielu obozów koncentracyjnych, między innymi: w Krakowie-Płaszowie, Gross-Rosen, Buchenwald czy Mauthausen.

Kiedy odzyskał wolność w 1945 roku rozpoczął współpracę z sekcją armii Stanów Zjednoczonych zajmującą się ściganiem zbrodniarzy wojennych. W ściganie zbrodniarzy nazistowskich angażował się do końca życia. Dzięki jego staraniom udało się między innymi schwytać i osądzić Adolfa Eichmanna, który został ostatecznie skazany przez sąd izraelski na karę śmierci.

Szymon Wiesenthal stworzył Żydowskie Centrum Dokumentacji w Wiedniu, jedno z najbogatszych archiwów tego typu, zajmujące się gromadzeniem materiałów dotyczących zbrodni i zbrodniarzy hitlerowskich. To właśnie Wiesenthal zgromadził imponujący materiał, w którym udokumentował nie tylko charakter nazistowskich zbrodni, ale ich wymiar, zasięg i ukazał osoby, które stały za ludobójstwem zarówno wśród prominentnych polityków III Rzeszy Niemieckiej, jak i wykonawców polityki eksterminacji narodu żydowskiego.

Łącznie dokumentacja, którą stworzył Wiesenthal zawiera ponad 22 500 nazwisk kobiet i mężczyzn odpowiedzialnych za zbrodnie przeciwko ludzkości. To dzięki niej udało się postawić przed sądem i skazać wielu z nich, a światu nigdy nie zapomnieć o okropnościach wojny i masowych mordach dokonywanych w imię chorej ideologii.

Wiesenthal  był także dziennikarzem i pisarzem, publikując wiele książek na temat II wojny światowej i Holocaustu. Zmarł w wieku 96 lat, 20 września 2005 roku w Wiedniu,  a pochowany został w izraelskim mieście – Herclijja.

Zdjęcie: Szymon Wiesenthal, autor: Rob Bogaerts/Anefo, źródło: National Archives of the Netherlands, data powstania fotografii: 18 października 1982 roku, plik udostępniony jest na licencji Creative Commons CC0 1.0 Uniwersalna Licencja Domeny Publicznej, za Wikimedia Commons, domena publiczna.