Głubisz Bartosz – recenzja książki „Jazda Kozacka w Armii Koronnej 1549 – 1696”

Rzeczpospolita Obojga Narodów w końcu XVI i w pierwszej połowie XVII wieku była jedną z największych potęg europejskich. O jej sile stanowiła między innymi husaria, a także geniusz takich wodzów jak: Jan Karol Chodkiewicz, Stanisław Żółkiewski, Stefan Batory, Stefan Czarniecki, Jan III Sobieski i wielu innych. Siły zbrojne Polski składały się z wielu różnych formacji konnych, do jednej z nich należał między innymi jazda kozacka, która jest tematem publikacji Bartosz Głubisza. Autor książki przedstawił na jej łamach historię jazdy kozackiej w latach 1549 – 1696, prezentując jej udział w najważniejszych wydarzeniach w dziejach naszego kraju, dzieląc swoją pracę na trzy części, dzięki czemu łatwiej odnaleźć się we wspomnianym temacie.

 

W każdej z części autor przedstawia organizację, uzbrojenie, skład społeczny i narodowościowy, stan finansowy i sytuację materialną żołnierzy tworzących jazdę kozacką, a także udział kozaków w działaniach wojennych w omawianych okresach, które Głubisz podzielił na lata: 1549 – 1597, 1598 – 1647, 1648 – 1696. Najciekawsze są oczywiście opisy działań wojennych z udziałem jazdy kozackiej, jak między innymi ich udział w wojnach prowadzonych przez Stefana Batorego z Moskwą, konfliktowi o tron między Maksymilianem Habsburgiem a Zygmuntem III Wazą, a także w wojnach o panowanie nad Mołdawią oraz walkach o Smoleńsk.

 

Decydującą datą, która zmieniła bieg dziejów Rzeczypospolitej i jej stosunków z Kozakami był wybuch powstania Chmielnickiego w 1648 roku. Klęski zadane przez Kozaków wojskom koronnym pod Korsuniem, Piławcami i Żółtymi Wodami osłabiły znacząco nasz kraj. Toczone wojny z Kozakami wykorzystali nasi sąsiedzi – Rosjanie i Szwedzi, którzy widząc jak Polska z mocarstwa staje się łakomym kąskiem zaatakowały nas, doprowadzając Rzeczpospolitą do ruiny. Kozacy od tej pory stali się polem do rozgrywek między Polską a Rosją, a później również Imperium Osmańskim. Porażki ponoszone przez nasz kraj osłabiały nas z każdą wojną. Sytuacja polskiej armii, nieopłacanej, buntującej się prowadziła do zubożenia i niszczenia Rzeczypospolitej. Wraz z upadającym wojskiem polskim, również pod koniec XVII wieku na znaczeniu tracili Kozacy. Śmierć Jana III Sobieskiego w 1696 roku oznaczała kres naszej potęgi w Europie. Kolejni władcy coraz bardziej popadali w zależność naszego wschodniego sąsiada, który w XVIII wieku rozprawił się z kozaczyzną.

 

Publikacja Bartosza Głubisza poświęcona jeździe kozackiej to nie tylko historia jej powstania, organizacji i uzbrojenia. To przede wszystkim przedstawienie jak jazda kozacka jako formacja jazdy lekkiej, a później przekształcona w jazdę pancerną odnosiła sukcesy na polach bitewnych całej Europy. Początkowo przeznaczona do ochrony granic południowo-wschodnich przed Tatarami, była wykorzystywana później w najpiękniejszych zwycięskich bitwach Rzeczypospolitej – Kircholm, Kłuszyn, Chocim i inne. Praca autora to zestawienie najważniejszych informacji o jeździe kozackiej, co z pewnością zainteresuje nie tylko profesjonalnych historyków zajmujących się tematem, ale także osoby interesujące się dziejami naszego kraju w czasach Rzeczypospolitej Obojga Narodów.

 

Autor: Bartosz Głubisz;

Tytuł: „Jazda Kozacka w Armii Koronnej 1549 – 1696”;

Wydawca: Wydawnictwo Poznańskie;

Miejsce i rok wydania: Poznań 2016;

Liczba stron: 361;

Cena: 39,90 zł;

Więcej tutaj

Wyjątkowo Polecam!!!