Taniec z Hitlerem – recenzja książki

Jaką rolę odgrywała Polska w planach Adolfa Hitlera? Dlaczego Hitler zachęcał Polskę do sojuszu przeciwko Związkowi Radzieckiemu? Jaki stosunek miał Hitler do Piłsudskiego? Czy to możliwe, że Polska mogła zawrzeć sojusz z Hitlerem? A jeśli tak, co stałoby się wówczas z naszym krajem oraz czy doszłoby do wojny w 1939 roku? Na te pytania znajdziemy odpowiedź w publikacji Radosława Golca „Taniec z Hitlerem. Kontakty polsko – niemieckie 1930 – 1939”. Książka z pewnością zburzy myślenie wielu czytelników, a zwłaszcza historyków. Z niej bowiem dowiadujemy się, że wbrew panującej do dziś opinii stosunki polsko – niemieckie jeszcze kilka lat przed wojną były bardzo dobre!

Polski historyk na łamach swojej publikacji udowadnia nam, posługując się wspomnieniami, źródłami, a także dostępnymi dokumentami, że możliwy był w latach trzydziestych XX wieku sojusz polsko – niemiecki, a Hitler był nawet skłonny pójść na ustępstwa wobec Rzeczpospolitej, aby tylko wciągnąć ją do paktu antykominternowskiego. Na co warto zwrócić uwagę to fakt, że Hitler darzył ogromnym szacunkiem Józefa Piłsudskiego, uważając go za jednego z największych żyjących wodzów w ówczesnej /międzywojennej/ Europie.

Autor nawiązując do wspomnień i relacji z wizyt polskich i niemieckich dyplomatów pokazuje nam, jaki szok wywołała między innymi deklaracja o niestosowaniu przemocy przez Polskę i Niemcy w 1934 roku, a także wspólne spotkania polskich dyplomatów z Hitlerem, który w połowie lat trzydziestych XX wieku uznawał jeszcze Polskę za pełnoprawnego partnera do rozmów i potencjalnego sojusznika. Radosław Golec relacjonuje ze szczegółami wizyty polskich polityk u najwyższych dostojników III Rzeszy  i odwrotnie, w tym między innymi: Józefa Becka – ministra spraw zagranicznych, Heinricha Himmlera – szefa SS, Józefa Lipskiego ambasadora RP w Niemczech, Hermana Göringa, który uwielbiał polowania z prezydentem Ignacym Mościckim, jak również Josepha Goebbelsa.

Autor nie poruszył jednak tylko sfery politycznych spotkań między Polską i Niemcami. Radosław Golec opisuje oficjalne wizyty polskich okrętów wojennych w Niemczech, spotkania przedstawicieli wojska oraz policji. Co ważne dochodziło do polsko – niemieckich spotkań w sferze kultury, czego dowodem była wielka wystawa polskiej sztuki nad którą patronat objęli zarówno  Göring, jak również  Goebbels. W Niemczech koncertował wybitny polski śpiewak Jan Kiepura, z  Göringiem spotykała się sama Pola Negri, jak również w najważniejszych operach niemieckich wystawiano dzieła Moniuszki, zaś w Polsce utwory ulubionego kompozytora Adolfa Hitlera – Richarda Wagnera.

Kolejną sferą działań, jaka łączyła Polskę i nazistowskie Niemcy w latach trzydziestych XX wieku była kwestia Związku Radzieckiego. Autor książki wielokrotnie na jej łamach opisuje spotkania podczas których prominentni działacze III Rzeszy proponowali polskich przywódcom wspólny marsz na Moskwę. Z wypowiedzi jakie przytoczył polski historyk wynika, że nasz kraj odgrywał ważną rolę w polityce wschodniej Niemiec. Tak więc wciąż do dziś pozostaje otwarte pytanie: Co by było gdyby Polska weszła do paktu antykominternowskiego i wspólnie z Niemcami uderzyła na Związek Radziecki? Dzisiaj wydaje się to wielu z nam niemożliwe, jednak w latach trzydziestych XX wieku były ku temu podstawy. Udowadnia to właśnie w publikacji Radosław Golec, który powołując się na źródła ukazuje nam, że Niemcy byli w stanie za oddanie Wolnego Miasta Gdańska i porozumienie w sprawie eksterytorialnej autostrady i linii kolejowej łączącej Rzeszę z Prusami Wschodnimi rozwiązać problem Polski z dostępem do morza kosztem innych krajów, a nawet oddać Polsce Ruś Zakarpacką i wspierać nasz kraj w opanowaniu terenów Ukrainy!

O tym, że Niemcy traktowały nasz kraj jako partnera i być może przyszłego, ważnego sojusznika przeciwko Związkowi Radzieckiemu niech świadczą wydarzenia z 1935 roku, kiedy zmarł Józef Piłsudski. Radosław Golec pisze o tym wydarzeniu odnosząc się do sytuacji w Niemczech, gdzie wręcz opłakiwano śmierć polskiego marszałka:

„Wstrząśnięty podobno zgonem polskiego przywódcy, Hitler nakazał opuszczenie flag państwowych do połowy w dniu jego śmierci oraz na czas pogrzebu”

Ponadto Hitler w berlińskiej katedrze nakazał wystawienie symbolicznej trumny Józefa Piłsudskiego, wziął udział w uroczystościach upamiętniających polskiego przywódcę, jak również nakazał oddać najwyższe honory wojskowe zmarłemu marszałkowi. Polityka wzajemnej współpracy kontynuowana była po śmierci Piłsudskiego, czego dowodem były ożywione kontakty Józefa Becka i prezydenta Polski Ignacego Mościckiego z niemieckimi dygnitarzami.

Ciekawostką w publikacji Radosława Golca jest rozdział poświęcony młodemu Janowi Karskiemu, który wziął udział w zjeździe NSDAP. Relacja, jaką Karski przedstawił po wizycie w Niemczech jest pełna opisów rozczarowania. Karski pokazuje prawdziwe oblicze III Rzeszy Niemieckiej, w której nie pozostawił złudzeń co do prawdziwego oblicza nazistowskiego systemu. Wśród innych ciekawostek, jakie znalazły się w publikacji polskiego historyka są te dotyczące udziału Polaków w Igrzyskach Olimpijskich w Berlinie w 1936 roku, kontaktów polskich i niemieckich prawników oraz roli, jaką odegrał w nich późniejszy Generalny Gubernator Hans Frank, a także ostatnie rozmowy, jakie podejmowali polscy i niemieccy politycy w sprawie wspólnych interesów i próby unormowania stosunków międzypaństwowych.

W książce doskonale widać na przykładzie Anschlussu Austrii oraz rozbioru Czechosłowacji, że do tego okresu Niemcy i Polską wciąż potrafiły się porozumieć. Późniejsza próba nacisków ze strony Hitlera na Polaków stosunki te pogorszyła i doprowadziła do wojny we wrześniu 1939 roku. Autor jednak odsłaniając długo skrywaną prawdę, że polsko – niemieckie stosunki i kontakty w latach trzydziestych XX wieku były bardzo ożywione, a nawet można powiedzieć przyjazne, pokazuje, że wcale nie musiało dojść do tragicznych wydarzeń w 1939 roku.

Tutaj nasuwa się właśnie przytoczone wyżej pytanie – Co by było, gdyby Polska zawarła sojusz antyradziecki z III Rzeszą Niemiecką? W publikacji mamy wiele dowodów na to, że takie próby były podejmowane przez Niemców. Brak zgody ze strony polskiej na taki sojusz, próba zachowania równowagi przez nasz rząd w stosunkach z Niemcami i ZSRR powodował coraz większe napięcia, a przyjaźń niemiecko – polska stawała się coraz bardziej sztuczna.

Dla każdego czytelnika, a zwłaszcza historyków publikacja Radosława Golca może zostać przyjęta z niedowierzaniem. Jednak autor powołując się na źródła, wspomnienia, literaturę fachową udowadnia, że w latach trzydziestych Polskę i Niemcy łączyło naprawdę wiele, zaś pojawiające się różnice i odmienne zdania próbowano wówczas rozwiązać dyplomatycznie. Myślę, że praca ta z pewnością zaciekawi każdego i odmienni postrzeganie czytelników na polsko – niemieckie stosunki przed wybuchem II wojny światowej.

Radosław Golec – absolwent Uniwersytetu Warmińsko – Mazurskiego w Olsztynie oraz Institut of Technology Tallagh w Dublinie. Prowadzi bloga o tematyce historycznej i filmowej, a jego pasją jest historia XX wieku, a zwłaszcza okres II wojny światowej.

Autor: Radosław Golec;
Tytuł: „Taniec z Hitlerem. Kontakty polsko – niemieckie 1930 – 1939”;
Wydawca: Wydawnictwo Replika;
Miejsce i data wydania: Zakrzewo 2017;
Liczba stron: 352;
Cena: 39,90 zł;
Książkę można zakupić u WYDAWCY

Wyjątkowo Polecam! Rewelacyjna publikacja!!!