Syberia 1581 – 1697 – recenzja książki Roberta Barkowskiego

Robert F. Barkowski, autor znany z publikacji poświęconym dziejom Słowian połabskich, tym razem swoją uwagę skupił na zupełnie innym regionie świata – Syberii. W jego najnowszej książce „Syberia 1581 – 1697” polski pisarz, mediewista zajął się tematem podboju tej azjatyckiej krainy przez Rosję w XVI i XVII wieku.

Prezentując historię podboju Syberii przez Rosjan, Robert Barkowski skupił się na analizie przyczyn ekspansji, którą rozpoczął Ivan IV Groźny, dzięki której obszary najpierw Państwa  Moskiewskiego, a później Rosji stale rozrastały się daleko na wschód, w głąb Azji. Zanim jednak polski pisarz przeszedł do opisu tych wydarzeń, pokrótce scharakteryzował położenie geograficzne, środowisko, jak również plemiona zamieszkujące Syberię. W dalszej części publikacji Barkowski zajął się przybliżeniem państewek, jakie powstały na Syberii, ich podległości, walk prowadzonych między plemionami, ale przede wszystkim początki zmagań, które w drugiej połowie XVI wieku rozpoczęła Moskwa. W tej części książki autor prezentuje potężny ród Stroganowów, który najpierw dzięki poparciu cara, a później układowi z atamanem kozackim Jermakiem Timofiejewiczem, zdobył ogromne połacie ziemi na Syberii, jak również władzę i bogactwo, stając się jednym z kluczowych rodów w Rosji.

Układ Jermaka Timofiejewicza z żądnym sławy i bogactwa rodem Stroganowów był dla Państwa Moskiewskiego historyczną decyzją. Wraz z rozpoczęciem 1 września 1581 roku wyprawy na podbój Syberii armia Jermaka dokonała niemożliwego, a przełomową chwilą, co dokładnie opisuje autor książki, była bitwa na Przylądku Czuwaszskim 23 października 1582 roku. Zwycięstwo to oznaczało dla Kozaków pod wodzą Jermaka zdobycie przyczółku dla dalszych wypraw w głąb Syberii.

Dalsza część pracy Roberta Barkowskiego to opisy kolejnych podbojów prowadzonych na przełomie XVI i XVII oraz w XVIII wieku. Autor operując dokładnymi datami podaje zasięg wypraw, jakie docierały na dalekie obszary Syberii, ale także daty założenia osad, które z biegiem lat przeistoczyły się w potężne ośrodki miejskie. Dla czytelnika ciekawostką będzie z pewnością fakt, że Cieśninę Beringa pierwszy odkrył nie Duńczyk Vitus Bering /w służbie rosyjskiej marynarki/, lecz rosyjski odkrywca Siemion Dieżniow!

Podbój Syberii odbywał się, ja pokazuje polski pisarz, bez względu na życie i zdrowie każdego, kto podjął się wyprawy. Widać to na przykładzie mieszkańców Jakucka, którzy przymierali głodem, czy wypraw sięgających aż Kraju Zabajkalskiego, gdzie żniwo zbierał nie tylko głód, ale także choroby.

Kończąc publikację Robert Barkowski opisał podbój Kamczatki, ostatniego obszaru Syberii podbitego przez Rosjan. Autor zwraca jednak uwagę na fakt, że wraz z kolejnymi wyprawami, jej członkowie oddalali się od zakładanych osad, co groziło im głodem. Niejednokrotnie spotykali się z wrogimi plemionami, które dziesiątkowały rosyjskie wyprawy, podobnie jak choroby. Mimo to Rosjanie nigdy nie zrezygnowali z podboju Syberii. Na początku przyniosła im ona nie tylko wielkie połacie ziemi, które wcielono do tworzonego Imperium, ale przede wszystkim możliwość pozyskiwana futer z soboli, lisów, gronostai i innych zwierząt futerkowych, zaś później ogromne bogactwa naturalne jak: złoto, diamenty, żelazo, platyna, aluminium, miedź, węgiel czy nikiel.

Książka Roberta Barkowskiego porusza jeden z mało znanych tematów z historii Rosji. Głownie historycy skupiają się na jej zmaganiach i dążeniu do ekspansji w Europie, zaś kwestia podboju Syberii jest mało znana. Ta publikacja z pewnością przybliża nam dzieje podboju przez Rosję odległych i rozległych terenów Syberii, które dla Rosjan były szansą na rozwój, zaś dla wielu innych narodów, w tym Polaków – przekleństwem.

Robert F. Barkowski – pisarz, autor książek historycznych piszący w języku polskim i niemieckim: mediewista, zajmujący się historią Europy w średniowieczu. Tematyka pisanych książek przez autora obraca się głównie wokół historii Europy w średniowieczu, między innymi: powstawaniu państw, narodów, królestw, dziejów europejskich dynastii, losów plemion, Słowian zachodnich (w tym głównie połabskich), a także chrystianizacji Europy.

Autor: Robert F. Barkowski;
Tytuł: „Sybier 1581 – 1697”;
Wydawca: Wydawnictwo Bellona;
Miejsce i rok wydania: Warszawa 2017;
Liczba stron: 237;
Cena: 17,28 zł;
Książkę można zakupić u WYDAWCY

Szczególnie Polecam!!!